สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข

NATIONAL INSTITUTE OF HEALTH OF THAILAND

ซี-รี แอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงและโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล : ตัวทำนายความเสี่ยงของโรคหลอดเลือดหัวใจในผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2

Authors : ปราณี จันทเพ็ชร์* พนิตสา เกตุเงิน* ปฐม สวรรค์ปัญญาเลิศ* พิมพ์พนิตา นวลขำ** ประทิน ใจเกื้อ** วิวัฒน์ เธียระวิบูลย์** อุดมสิน คชฤทธิ์**

 

Affiliations : 

*สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
**ศูนย์สุขภาพชุมชนบางแขยง จังหวัดปทุมธานี กระทรวงสาธารณสุข

Source :

Journal of Health Research 2011; 25(4): 189-194.

Language : Thai

Abstract :

 
 

      ผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2 มีโอกาสเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดหัวใจสูง ซี-รี แอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงและโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่ เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอลเป็นตัวบ่งชี้โอกาสเสี่ยงของโรคหลอดเลือดหัวใจ การศึกษาเป็นแบบกลุ่มศึกษาและกลุ่มควบคุม วัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบระดับ ซี-รี แอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงกับโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล และค้นหาผู้ป่วยเบาหวานที่มีความเสี่ยงของการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจ รวมทั้งศึกษาความสัมพันธ์ของซี-รี แอคทีฟ ที่มีความไวสูงกับปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ของโรคหลอดเลือดหัวใจในผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2 โดยกลุ่มศึกษาเป็นผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2 จำนวน 123 ราย (ชาย 35 ราย และหญิง 88 ราย) ซึ่งมีค่ามัธยฐาน และช่วงอินเตอร์ควอไทล์ของอายุเท่ากับ 57.0 (51.8-64.2) ปี ค่าเฉลี่ยและส่วยเบี่ยงเบนมาตรฐานของดัชนีมวลกายเท่ากับ 26.4 + 0.4 กิโลกรัมต่อตารางเมตร ระยะเวลาเป็นเบาหวานเท่ากับ 5.7 + 0.5 ปี ค่ามัธยฐานและช่วงอินเตอร์ควอไทล์ของฮีโมโกลบิน เอ วันซี เท่ากับ 7.8 (6.7-9.4) เปอร์เซ็นต์ กลุ่มควบคุมเป็นผู้ไม่เป็นเบาหวานจำนวน 92 ราย (ชาย 27 ราย และหญิง 65 ราย) ซึ่งมีค่ามัธยฐานและช่วงอินเตอร์ควอไทล์ของอายุเท่ากับ 51.0 (45.0 – 59.0) ปี มีค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของดัชนีมวลกายเท่ากับ 24.8+0.3 กิโลกรัมต่อตารางเมตร ผู้เข้าร่วมวิจัยทุกรายถูกสัมภาษณ์โดยใช้แบบสอบถาม ซึ่งประกอบด้วยข้อมูลทั่วไป พฤติกรรมวิถีชีวิต (การสูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์ การออกกำลังกาย และยารักษาโรคที่รับประทานอยู่ในปัจจุบัน) และได้รับการตรวจร่างกาย (วัดความดันโลหิต ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง และเส้นรอบเอว) พร้อมทั้งเก็บตัวอย่างเลือดภายหลังอดอาหาร เพื่อตรวจระดับกลูโคส ฮีโมโกลบินเอ วัน ซี ซี-รีแอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูง และไขมันชนิดต่างๆ (โคเลสเตอรอลรวม ไตรกลีเซอไรด์ เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล แอล ดี แอล-โคเลสเตอรอล และโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล ซึ่งคำนวณจากผลต่างโคเลสเตอรอลรวมกับเอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล) ระดับซี-รีแอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงและโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอลโคเลสเตอรอลในผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2 สูงกว่าผู้ไม่เป็นเบาหวานอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ เมื่อใช้ระดับซี-รีแอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูง และโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล ในการจัดกลุ่มผู้ป่วยเบาหวานที่เสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจ พบว่า ผู้ป่วยเบาหวานที่มีความเสี่ยงสูงเท่ากับ ร้อยละ 72.4 ความเสี่ยงปานกลาง เท่ากับร้อยละ  27.6 และไม่พบผู้ป่วยเบาหวานที่มีความเสี่ยงต่ำ ระดับซี-รีแอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงมีความสัมพันธ์ทิศทางเดียวกับดัชนีมวลกายและระดับกลูโคสหลังอดอาหาร และสัมพันธ์ในทิศทางตรงข้ามกับระยะเวลาที่เป็นเบาหวาน แต่ไม่มีความสัมพันธ์กับเพศ อายุ เส้นรอบเอว ความดันโลหิต ระดับไขมันต่างๆ และระดับฮีโมโกลบินเอ วัน ซี จากการศึกษาพบ ระดับซี-รีแอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงและโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล ในกลุ่มผู้ป่วยเบาหวานแบบที่ 2 สูงกว่ากลุ่มผู้ไม่เป็นเบาหวาน การตรวจหาระดับซี-รี แอคทีฟโปรตีนที่มีความไวสูงร่วมกับระดับโคเลสเตอรอลที่ไม่ใช่เอช ดี แอล-โคเลสเตอรอล จะเป็นประโยชน์ในการทำนายความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจในเบาหวานแบบที่ 2 ได้ และควรประเมินผลในการศึกษาแบบติดตามไปข้างหน้าต่อไป